آموزش بیماران

راهنمای آشنایی با بیماری آپاندیسیت

 

 

۱. آپاندیسیت چیست؟

آپاندیس زائده‌ای کوچک و انگشت‌مانند است که به ابتدای روده بزرگ و در قسمت پایین و راست شکم متصل است. التهاب این زائده را آپاندیسیت می‌نامند.

این بیماری معمولاً به دلیل انسداد مسیر داخلی آپاندیس و ایجاد التهاب و عفونت اتفاق می‌افتد. آپاندیسیت یک بیماری بالقوه اورژانسی است و در صورت تأخیر در درمان ممکن است آپاندیس پاره شود و عفونت به داخل شکم گسترش یابد.

۲. علائم آپاندیسیت چیست؟

درد شکم که اغلب ابتدا اطراف ناف شروع می‌شود و سپس به قسمت پایین و راست شکم انتقال پیدا می‌کند.

تشدید درد هنگام راه رفتن، سرفه یا حرکت کردن.

تهوع و استفراغ.

بی‌اشتهایی.

تب، معمولاً خفیف در مراحل اولیه.

نفخ شکم و گاهی تغییر در اجابت مزاج.

۳. علائم هشدار؛ چه زمانی باید به بیمارستان مراجعه کنیم؟

در صورت مشاهده علائم زیر، مراجعه فوری به اورژانس ضروری است:

درد مداوم یا رو به افزایش شکم، به‌ویژه در قسمت پایین و راست شکم.

درد شکم همراه با تب، تهوع یا استفراغ.

انتشار درد به تمام شکم.

سفت شدن شکم یا حساسیت شدید هنگام لمس.

ضعف شدید، بی‌حالی، سرگیجه یا غش.

توجه: برای مراجعه به بیمارستان منتظر شدید شدن درد یا بروز تمام علائم نمانید.

۴. قبل از مراجعه به پزشک چه کارهایی نباید انجام دهیم؟

در صورت شک به آپاندیسیت:

روی شکم کمپرس گرم یا کیسه آب گرم قرار ندهید.

از ماساژ دادن یا فشار دادن شکم خودداری کنید.

از مصرف خودسرانه داروهای مسکن، آنتی‌بیوتیک و ملین پرهیز کنید.

از دادن داروهای گیاهی، دمنوش‌ها و ترکیبات سنتی به بیمار به‌عنوان درمان خودداری کنید.

از گذاشتن ضماد یا مواد گیاهی روی شکم خودداری کنید.

مراجعه به پزشک را با امید به بهبود خودبه‌خودی به تأخیر نیندازید.

در صورت احتمال جراحی، تا ارزیابی و اعلام نظر کادر درمان چیزی نخورید و ننوشید.

۵. جراحی آپاندیس چگونه انجام می‌شود؟

درمان معمول آپاندیسیت، خارج کردن آپاندیس ملتهب با عمل جراحی است.

این عمل با بیهوشی عمومی انجام می‌شود و معمولاً به دو روش صورت می‌گیرد:

جراحی لاپاراسکوپی: با ایجاد چند برش کوچک روی شکم و استفاده از دوربین و ابزار مخصوص، آپاندیس خارج می‌شود.

جراحی باز: با ایجاد یک برش در قسمت پایین و راست شکم، آپاندیس خارج می‌شود.

انتخاب روش جراحی به وضعیت بیمار و تشخیص جراح بستگی دارد.

۶. بعد از جراحی آپاندیس در منزل چه نکاتی را رعایت کنیم؟

داروهای تجویزشده را دقیقاً طبق دستور پزشک مصرف کنید.

رژیم غذایی و شروع مصرف مایعات را طبق توصیه پزشک پیش ببرید.

پیاده‌روی آرام و کوتاه را با توجه به توان بیمار و توصیه پزشک شروع کنید.

تا زمان اجازه پزشک از بلند کردن اجسام سنگین و فعالیت بدنی شدید خودداری کنید.

محل زخم جراحی را تمیز و خشک نگه دارید.

پانسمان را طبق دستور پزشک تعویض کنید.

از دستکاری، فشار دادن یا خاراندن محل بخیه خودداری کنید.

روی زخم جراحی هیچ‌گونه پماد، روغن، ضماد، داروی گیاهی یا ترکیبات دست‌ساز استفاده نکنید، مگر با تجویز پزشک.

از رفتن به استخر و غوطه‌ور کردن زخم در آب تا زمان مجاز شدن آن توسط پزشک خودداری کنید.

برای معاینه و پیگیری وضعیت زخم در زمان تعیین‌شده مراجعه کنید.

۷. چه علائمی بعد از جراحی خطرناک هستند؟

در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر، به پزشک یا اورژانس مراجعه کنید:

تب ۳۸ درجه یا بالاتر، به‌ویژه تب مداوم یا همراه با لرز.

افزایش درد شکم یا درد شدید و غیرقابل کنترل.

قرمزی، تورم، گرمی یا ترشح چرکی و بدبو از محل بخیه.

باز شدن زخم جراحی یا خونریزی از محل آن.

تهوع و استفراغ مکرر یا ناتوانی در خوردن و نوشیدن.

نفخ شدید شکم یا عدم دفع گاز و مدفوع، به‌خصوص اگر همراه با درد یا استفراغ باشد.

ضعف شدید، بی‌حالی غیرطبیعی یا سرگیجه.

در صورت بروز تنگی نفس، درد قفسه سینه یا غش، فوراً با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.

۸. چند باور و رفتار نادرست را کنار بگذاریم!

❌ گذاشتن کیسه آب گرم روی شکم برای کاهش درد مشکوک به آپاندیسیت.

❌ درمان آپاندیسیت با دمنوش، داروهای گیاهی یا روش‌های خانگی.

❌ به تأخیر انداختن مراجعه به بیمارستان به امید برطرف شدن درد.

❌ استفاده از پمادها، روغن‌ها و ضمادهای دست‌ساز روی بخیه جراحی.

❌ مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک یا داروهای مسهل.

❌ نادیده گرفتن تب، درد رو به افزایش یا ترشحات غیرطبیعی زخم بعد از جراحی.

پیام پایانی

آپاندیسیت با تشخیص و درمان به‌موقع معمولاً به‌خوبی درمان می‌شود. تأخیر در مراجعه می‌تواند باعث پارگی آپاندیس و عفونت داخل شکم شود.

درد شکم را جدی بگیرید؛ درمان به‌موقع، از عوارض خطرناک پیشگیری می‌کند.

بیمارستان امام خمینی (ره) محلات

آخرین به‌روزرسانی : ۲۳ آبان ۱۴۰۵